Çorba ve Çizbiz Yemekler

Akşam mutfağa girdiğinizde soru genelde aynıdır: çorba mı, çızbız mı? İkisi de hızlı. İkisi de tek tencere ya da tek tava işi. Ama malzeme listeleri, doyuruculukları ve maliyetleri birbirinden ayrılır. Karar vermeden önce bu farkları görmek gerekir.

Sorun ne?

Çoğu ev mutfağında iki tip acele vardır:

• Zaman acelesi: 30 dakikada masaya bir şey koymak.
• Dolap acelesi: Elde ne varsa onunla yemek çıkarmak.

Çorba tarifleri ikinci acele için idealdir. Bir soğan, bir ölçü tahıl veya bakliyat, biraz yağ; gerisi su. Çızbız yemekler ise birinci acele için biçilmiş kaftandır. Tavaya atılır, 10-15 dakikada biter. Ama protein kaynağı şart. Yani buzdolabında et, tavuk, sucuk ya da yumurta olmalı.

Karar noktası şudur: elinizdeki malzeme mi öncelikli, yoksa süre mi?

Tanımları netleştirelim

Çorba

• Sıvı ağırlıklı, kaşıkla yenir.
• Pişme süresi kuru bakliyatta uzun, ezme ve tarhana türünde kısadır.
• Ertesi güne kalır, tadı bozulmaz.

Çızbız

• Yüksek ısıda, az yağda, kısa sürede pişer.
• Tavada köfte, sac kavurma, sucuklu yumurta, ızgara sebze bu gruba girer.
• Taze tüketilir. Isıtınca dokusu düşer.

Malzeme bakımından karşılaştırma

Mevsime göre seçim

Sıcak havada

• Yoğurtlu, naneli, salatalıklı soğuk çorbalar tercih edilir.
• Domates ve biber ağırlıklı sebze çorbaları hafif kalır.
• Çızbız tarafında tavuk göğsü, kabak, patlıcan ve mantar öne çıkar.
• Ağır kavurma ve kuyruk yağı bu dönemde geri plana atılır.

Kış aylarında

• Mercimek, nohut, kuru fasulye bazlı çorbalar en ekonomik seçenektir.
• Tarhana ve un çorbası dolapta et olmadığında kurtarıcıdır.
• Çızbız tarafında kuşbaşı kavurma, soğanlı tavada köfte ve sucuklu patates tercih edilir.

Hangi durumda hangisi?

1. Dolap boşsa: Çorba. Kuru bakliyat ve tahıl her zaman hazır durur. Konserve nohut veya domates de aynı işi görür.
2. Yarım saatten az vaktiniz varsa: Çızbız. Tek tava, tek servis.
3. Kalabalık misafir varsa: Önce çorba, ardından çızbız. Çorba masayı bekletir, tava sıcak servis yapar.
4. Bütçe kısıtlıysa: Çorba ağırlıklı gidin. Haftada iki gün çızbız yeterlidir.
5. Diyet yapıyorsanız: Yağsız sebze çorbası ve ızgara tavuk kombinasyonu en dengeli seçenektir. Yanına yeşillik ekleyin; salata kombinasyonlarını inceleyen sayfada bu eşleşmeler ayrıntılı anlatılıyor.

Pratik ipuçları

• Çorbada kıvam: Un yerine bir avuç pirinç veya patates kullanın. Blenderdan geçirin. Doku daha temiz olur.
• Tuzu sonda atın: Bakliyat pişmeden tuz eklenirse kabuk sertleşir.
• Çızbızda tava sıcak olsun: Et soğuk tavaya girerse suyunu bırakır, haşlanır.
• Az miktarda pişirin: Tavayı doldurmak lezzeti düşürür. İki turda pişirmek daha iyi sonuç verir.
• Baharat sırası: Kuru baharat yağda kısa süre gezdirilir, sonra sıvı eklenir. Aroma böyle açılır.
• Dondurucu planı: Çorba bazını (soğan, salça, bakliyat) porsiyonlayıp dondurun. Akşam sadece su ve ısı gerekir.

Haftalık örnek plan